เกษียณชีวิตนักศึกษา มุ่งหน้าสู่งาน

สมหวัง  วิทยาปัญญานนท์

6  เมษายน  2547
Font : CordiaUPC  

          ก่อนจบการศึกษา ก็ควรมีข้อเตือนใจ เตรียมตัว มุ่งหน้าสู่งาน  ซึ่งมีแนวคิดดังนี้

จบการศึกษาก็เหมือนเกษียณ  ครั้งแรกวัยเด็กก่อนเรียน  ครั้งสองจบเรียนก่อนทำงาน  ครั้งสามจบทำงานก่อนเข้าสู่วัยชรา และครั้งสุดท้ายเกษียณออกจากโลกนี้สู่สวรรค์

ก่อนไปเผชิญโลกแห่งการทำงาน  และเชื่อมต่อไปยังวับชรา  เราต้องทำงาน

-         มีงานรออยู่แล้ว  ถูกบังคับเป็นเงื่อนไขของการมาเรียนพยาบาล

-         ต้องหางานทำ  อย่างนี้ก็น่ากลัวจะตกงาน ต้องเดินไปวิจัยฝุ่น

-         อาชีพเหมือนกับที่เรียนมา หรือเป็นอย่างอื่นไปเลย

-         สร้างฐานะด้านการเงินและทรัพย์สินอาคารบ้านพักที่อยู่อาศัย

-         เชื่อมโยงไปสู่วัยชราว่าจะเป็นอะไร อยู่ที่ไหน และความมั่นคงเป็นอย่างไร

เตรียมตัวหางาน

-         ต้องไปสอบรับใบประกอบอาชีพ  เอามาให้ได้  เพื่อจะได้เป็นไปตามกฎหมาย

-         หางานทำ เลือกสถานที่ทำงานอย่างไร

-         ตรวจสอบตัวเองว่า เรียนมาถูกทางตามความต้องการจริงๆ ของเราหรือเปล่า

ที่ทำงานใหม่ เราเป็นอย่างไร

-         ตรงตามอาชีพที่เรียนมาหรือไม่ตรงเลย

-         เขาส่งให้เรามาเป็นหัว (หัวหน้า)

-         เขาส่งให้เรามาเป็นตัว (ผู้ปฏิบัติ)

-         เขาส่งให้เรามาเป็นหาง (ผู้สนับสนุน กองเชียร์)

คุณเป็นคนแบบไหนในที่ทำงาน

-         เพื่อนอิจฉา นายไม่รัก

-         เพื่อนรัก นายโปรด

-         เป็นคนที่ไม่เอาไหน ในสายตาทั้งเพื่อนและนาย

โลกแห่งการเปลี่ยนแปลง

-         ที่ทำงานมีการเปลี่ยนแปลงมาก  มีการหมุนเวียนหน้าที่  โยกย้าย เปลี่ยนตำแหน่ง  ปรับปรุงสถานที่ทำงานใหม่  เปลี่ยนนาย เปลี่ยนสไตล์การทำงาน

-         วิธีการประเมินผล  แบบดูผลปลายปี มาเป็นทุกๆ เดือน  และมีดัชนีชี้วัดเป็นเป้าหมาย

-         บ้านพัก เดิมอยู่บ้าน แต่อาจต้องมาอยู่หอ

เราต้องปรับตัว

-         เคยอยู่หอ  ต้องมาอยู่กับเพื่อนร่วมงาน

-         ที่ใหม่ สถานที่ใหม่  อะไรก็ใหม่ไปหมด

-         ระเบียบกติกา ก็ต่างไปจากเดิม

-         ช่วงทดลองงานก็กดดันมาก ผ่านหรือไม่ผ่าน

เขาจ้างเรามาทำอะไร  เวลาเจอปัญหาเราก็มักจะบ่นๆๆๆ ระบายๆๆๆ แล้วมักไปโทษนาย  โทษองค์กร  เขาจ้างเรามาเพื่อ

-         แก้ปัญหางานประจำวัน (เทคนิคการแก้ปัญหามีแล้วหรือยัง)

-         ปรับปรุงงานให้ดีขึ้น (ทำอย่างไร ต้องกล้าคิดนอกกรอบ)

-         แสวงหาโอกาสที่จะนำมาใช้ประโยชน์ (ความคิดต้องก้าวไกล และหยิบฉวยเร็ว)

-         พัฒนาองค์กรและพนักงานให้ดีขึ้นเรื่อยๆ (ต้องทำให้เป็นองค์กรเรียนรู้ หรือสังคมเรียนรู้ หรือชุมชนเรียนรู้)

หลักธรรมในการทำงาน

ก)    ทำให้งานบริการเป็นเลิศ

ใช้ พรหมวิหาร 4 มี เมตตา กรุณา มุทิตา  และอุเบกขา

ข)    ทำให้งานสำเร็จโดยง่าย  ในด้านการเปลี่ยนแปลง ปรับปรุง และแก้ปัญหา

ใช้ อิทธิบาท 4 มี ฉันทะ  วิริยะ  จิตตะ และวิมังสา

ค)    ต้องบริหารงานไปสู่เป้าหมาย

ใช้ หลักบริหาร 3 ป มี ปริยัติ ปฏิบัติ  และปฏิเวธ

ง)     ต้องแก้ปัญหาเป็น

โดยใช้ อริยสัจ 4 มี ทุกข์(ปัญหา) สมุทัย(เหตุแห่งปัญหา) นิโรธ(เป้าที่ต้องการแก้ และผลที่ต้องการและมรรค(วิธีแก้ที่เหตุ)

จ)    ต้องสืบสวนหาสาเหตุเก่ง

โดยใช้ ปฏิจจสมุปบาท หรือห่วงโซ่แห่งปัญหา 12 ห่วง เชื่อมโยงผลสู่เหตุรากเหง้า

ฉ)    ต้องพิจารณาหาทางออกเก่ง ตามเหตุการณ์ที่เข้ามาประสบแต่ละวันๆ

โดยใช้โยนิโสมนสิการ 10 ข้อ ตามแต่เหตุการณ์หรือชนิดของปัญหา10 อย่าง

ทำให้ตัวเองและองค์กรเป็นองค์กรเรียนรู้

หลักยึดมี

          ขยัน  ซื่อสัตย์  ประหยัด  อดทน  ฝึกตน  พ้นอบาย  เรียบง่าย สบายใจ

วินัย

-         วินัยบัญญัติ เช่น กฎหมาย (บ้านเมืองออกกฎบังคับ)

-         วินัยประเพณี (สังคมออกพิธีบังคับ)

-         วินัยหลักธรรม (ตัวเองบังคับตนเอง)

หลังจากทำงานสักครู่  ก็มีคู่ และแต่งงาน

          ชีวิตคู่ก็ต้องมีการวางแผน  จะมีลูกกี่คน  จะปลูกบ้านที่ไหน  จะเรียนที่โรงเรียนอะไร  แม่ต้องออกจากงานมาเลี้ยงลูกหรือเปล่า  ใครจะมีหน้าที่รับส่งลูกไปโรงเรียน  แล้วจะไปโรงเรียนอย่างไร  จำเป็นต้องซื้อรถเก๋งมารับส่งหรือไม่  ค่าใช้จ่ายจะพอกับรายได้หรือเปล่า  แล้วจะมีเงินเหลือเก็บหรือเปล่า  ต้องกู้เงินมาเลี้ยงลูกหรือเปล่า

ความไม่เป็นหนี้เป็นสุขอย่างยิ่ง  พึงระวังในการใช้จ่ายเงิน  อย่าไปติดกับลัทธิบริโภคนิยม  ที่ถูกมอมเมาด้วยการโฆษณา และการอ้างแฟชั่น  จงขยันหา รู้จักเก็บออม  ใช้ชีวิตที่เหมาะกับเงินเดือน  และคบแต่เพื่อนดีๆ  เพราะเพื่อนไม่ดี  พาชีวิตเป็นหนี้เป็นสิน

สร้างนิสัยและวินัยที่ดีๆ เข้าไว้  เพื่อที่จะไปสร้างวัฒนธรรมองค์กร  ที่ต้องใช้นิสัยใฝ่รู้  สร้างองค์กรเรียนรู้  จากการสร้างปัญญาด้วยการฟังด้วยดี  การคิดสร้างสรรค์  และการลงมือทำแบบมีสติ  องค์กรที่เรียนรู้จะมีภูมิปัญญาขององค์กรเอง  ที่จะเป็นอาวุธในการต่อสู้แข่งขัน  และสร้างความพึงพอใจให้ลูกค้า

          นิสัยที่ไม่ดี เป็นอุปสรรคก็ให้เลิกพฤติกรรมนั้นเสีย  นิสัยการเรียนรู้ต้องเป็นแบบตลอดชีวิต  ไม่ใช่มีแค่ขณะเรียนเท่านั้น

หลักในการเลือกอาชีพ

-         เหมาะสมกับนิสัยและความชอบตัวเอง

-         เหมาะสมกับวัย อายุ และสภาพทางร่างกาย

-         เงินเดือนเพียงพอ และพอใจ

-         สังคมยอมรับว่ามีเกียรติพอ

-         ไม่เป็นอาชีพต้องห้ามตามกฎหมาย และศีลธรรม

 

 

ลองมาเล่นเกม เกษียณชีวิตนักศึกษา มุ่งสู่งาน

เกมคนยืมเงิน

    ให้คนหนึ่งแสดงบทบาทเดือดร้อน  มายืมเงิน  และอีกคนหนึ่งเป็นเพื่อน  ให้พิจารณาสมควรให้ยืมหรือไม่ให้ยืม เป็นบทสนทนา

    ซักถามว่า ทำไมจึงต้องยืมเงิน  และถามผู้ให้ยืมว่า ทำไมให้ยืม  หรือว่าทำไมไม่ให้ยืม  มีวิธีการคิดอย่างไร

เกมโมโหรอนาน

    คนไข้และญาติ เดินทางมาจากต่างจังหวัด  เข้าสู่โรงพยาบาล 5 ชั่วโมง  แล้วก็มาเข้าแถวรอนาน  จึงเข้าต่อว่า ทำไมให้รอนาน  เข้าคิวนาน  คนไข้อาการหนักแล้ว  พยาบาลก็บอกว่าหากใจร้อนก็ไปหาหมอคนอื่น  ญาติก็โมโหหนักว่า พูดแบบนี้กับลูกค้าได้อย่างไร

    พยาบาลคนที่หนึ่ง แสดงแบบไม่เอาใจคนไข้และญาติ และโต้เถียงกัน

    สุดท้ายให้พยาบาลอีกคนหนึ่ง  มาแสดงแบบเอื้ออาทร  เพื่อให้เหตุการณ์สงบ  และยังคงสร้างความพึงพอใจให้กับลูกค้า

เกมกล้าเปลี่ยนแปลง

1)    ตบมือพร้อมๆ กัน  สร้างอารมณ์ความพร้อม

2)    ให้ผู้ฟังยืนเรียนทั้งหมด 10 นาที

3)    เชิญผู้ฟังมาร้องเพลงหน้าชั้นเรียน 1 เพลง

4)    ลองตะโกนพร้อมๆ กัน ในห้องเรียน  ตามค่านิยมในองค์กร เช่น "ไม่มีอะไร ทำไม่ได้ มีอีกไหม เราทำได้ เราอยากทำ"

เกมวิเคราะห์ตนเอง

    ทำไมจึงมาเรียนที่นี่  จบแล้วจะไปทำอะไร  จะแต่งงานเมื่อไร  ปรัชญาชีวิต  แผนชีวิตมีหรือไม่  เป้าหมายชีวิตคืออะไร  ให้ส่งตัวแทนขึ้นมาพูด

          เกษียณชีวิตนักศึกษา มุ่งหน้าสู่งาน  เป็นการเปลี่ยนแปลงอีกครั้งหนึ่งในชีวิต  อย่าไปกลัวการเปลี่ยนแปลง จงศึกษาและตั้งรับ  และบริหารการเปลี่ยนแปลงด้วยใจที่เป็นสุข และใฝ่รู้

 

From Student to Employee

 

พุทธวิธีบริหาร
Buddhist Style in Management

กลับขึ้นบน